Số sàn( hộp số cơ khí) là loại hộp số mà người lái điều khiển máy bằng cách trực tiếp dùng tay gạt để thay đổi sự ăn khớp các cặp bánh răng khác nhau để thay đổi tỉ số truyền thông qua đó lựa chọn các tốc độ khác nhau hoặc lựa chọn hướng di chuyển tiến lùi của xe.
- Trục đầu vào( trục sơ cấp) màu xanh lá, có bánh răng xanh lá trục này nhận truyền trộng từ trục khhuỷu thông qua lá côn li hợp
- Trục trung gian màu đỏ có bánh răng chủ động màu đỏ nhận truyền trộng từ bánh răng sơ cấp xanh lá.
- Trục thứ cấp màu vàng có các bánh răng màu xanh biển nhận truyền động từ các bánh răng chủ động màu đỏ. Mỗi bánh răng xanh biển ăn khớp với 1 bánh răng màu đỏ tạo thành 1 cặp ăn khớp và tương ứng với 1 cấp số. Khi bánh răng xanh biển quay thì trục thứ cấp màu vàng cũng quay theo và truyền chuyển động ra ngoài
Như vậy hộp số cơ khí có bao nhiêu số thì sẽ có tương ứng bấy nhiêu cặp bánh răng, với mỗi cặp bánh răng đỏ và xanh biển sẽ tạo thành 1 số tiến, với số lùi sẽ có thêm bánh răng màu tím và tạo lên cặp bánh răng số lùi.
Nguyên lý hoạt động của số tiến như sau:
Trục đầu vào xanh lá nhận truyền động từ trục khuỷu thông qua lá côn li hợp làm bánh răng xanh lá quay và ăn khớp với bánh răng màu đỏ của trục trung gian dẫn đến các bánh răng đỏ trên trục trung gian quay. Khi người lái chọn 1 số nhất định sẽ tác động gạt cần số cho bánh răng xanh biển ăn khớp với bánh răng đỏ từ đó chuyển động được truyền sang bánh răng xanh biển và truyền ra trục thứ cấp đầu ra từ đó thông qua trục các đăng truyền chuyển động tới cầu trước và cầu sau.
Nguyên lý hoạt động của số lùi như sau:
Khi người lái chọn số lùi sẽ tác động gạt cần số cho bánh răng xanh biển ăn khớp bánh răng màu tím từ đó chuyển động sẽ được truyền cho bánh răng xanh biển và trục thứ cấp màu vàng quay truyền chuyển động ra ngoài thông qua các đăng đến cầu trước và cầu sau.
